ਏਕ ਰੂਪ ਸਗਲੋ ਪਾਸਾਰਾ ॥ (ਅੰਗ 803)
ਤੋਹੀ ਮੋਹੀ ਮੋਹੀ ਤੋਹੀ ਅੰਤਰੁ ਕੈਸਾ ॥ ਕਨਕ ਕਟਿਕ ਜਲ ਤਰੰਗ ਜੈਸਾ ॥ (ਅੰਗ 93)
ਸਿੱਖ ਇੱਕ ਪਰਮਾਤਮਾ (Monotheism) ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਸੰਕਲਪ 'ਏਕ ਓਂ ਕਰ' (ੴ) ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸਮਾਏ ਹੋਏ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਪਰਮਾਤਮਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨਾਲੀ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। (ਡਾ. ਕਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ, 2020)
ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਏਕਤਾ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗੁਣਾਂ ਅਤੇ ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਚੰਗਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਵੱਡੇ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।
ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਅਨੰਤਤਾ ਨਾਲ ਨਿੱਜੀ ਸਬੰਧ ਹੈ, ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਪਰਵਾਹ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ 'ਇੱਕ ਈਸ਼ਵਰਵਾਦ' (Monotheism) ਤੋਂ ਪਰੇ ਇੱਕ ਕਦਮ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਹਿਲੂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੀ ਇਸ ਏਕਤਾ ਤੋਂ ਉਭਰੇ ਹਨ।
